Yazar: Ali YAKICI & Murat KINA
Yıl: 2022 Cilt: 6 Sayı: Özel Sayı 2 Sayfa: 112-128
Kabul Tarihi: 30.10.2022
Özet: Eğitim, bütün toplumların geleceklerinin teminatı olarak üzerinde hassasiyetle durdukları en temel faaliyetlerdendir. Dil ve edebiyat eğitimi ise hem eğitimin bir alt disiplini olarak hem de sosyal yaşamın anlama, alatma gibi hizmetlerinin bir aracı olarak büyük değere sahiptir. Bu sebeple topluma Türk dili ve edebiyatı eğitiminin en verimli şekilde sunulması önemlidir. Ortaöğretimde bu sunum, öğretim programları ve ders materyalleri aracılığıyladır. Bu çalışmanın temel amacı, etkili bir Türk dili ve edebiyatı eğitiminde edebiyat dergilerinin de hem ders materyali olarak, hem de ders materyallerinin hazırlanmasına katkı sunabileceğini göstermektir. Bu amaçla Türk edebiyatının en uzun soluklu edebiyat dergilerinden olan Dergâh, Kitaplık, Türk Dili, Türk Edebiyatı ve Varlık dergilerinin 2010 yılı sayıları, Ortaöğretim Türk Dili ve Edebiyatı Dersleri 2018 Öğretim Programı ve güncel ders kitaplarının verileri ışığında incelenmiştir. Bu inceleme ile “Türk dili ve edebiyatı eğitiminin önemi nedir? Türk dili ve edebiyatının uygulamadaki ders kitapları ile 2018 öğretim programının kapsamı nedir? Türk dili ve edebiyatı ders materyali olarak edebiyat dergilerinden hangi alanlarda faydalanılabilir?” vb. sorulara cevap aranmıştır. Yapılan araştırmanın sonucunda, edebiyat dergilerinin edebî türlerin öğretimi, edebiyat tarihi bilgilerinin geliştirilmesi, dil becerilerinin geliştirilmesi, okuma alışkanlığının oluşturması, söz varlığının geliştirilmesi, Türk dilinin doğru ve etkili bir şekilde kullanılması gibi Türk dili ve edebiyatı eğitimi ile ilgili birçok alana veri sunabileceği dergilerden seçilen metin örnekleri ile gösterilmiştir. Çalışma bir nitel araştırma olup, tümevarımcı veri analizi yöntemi kullanılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Türk dili ve edebiyatı eğitimi, Edebiyatı dergileri, öğretim programı.
Kaynakça
- Aktaş, Ş. & Gündüz O. (2005). Yazılı ve sözlü anlatım kompozisyon sanatı. Ankara: Akçağ
- Arıcı, A. F. & Taşkın, Y. (2019). Okuma Becerisinin Diğer Dil Becerileriyle İlişkisi. International Journal of Field Education. IJOFE, 2019, 5 (2), 185-194
- Aydoğan, İ. (2017) Eğitim ve paradigma. Ankara: Harf Eğitim
- Büyüköztürk Ş., Çakmak E.K., Akgün Ö.E., Karadeniz Ş. ve Demirel F. (2019). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara. Pagem Akademi
- Calp M. ve Aslan F. (2019) 2011 Dil – Anlatım Ve Türk Edebiyatı Dersleri İle 2018 Türk Dili ve Edebiyatı Dersi Öğretim Programlarının Karşılaştırılması ve Değerlendirilmesi. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi. Cilt: 7 Sayı: 17 Sayfa: 357 – 393 Haziran 2019
- Can, R., Türkyılmaz, M. ve Karadeniz, A. (2010) Ergenlik Dönemi Öğrencilerinin Okuma Alışkanlıkları. Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi., Cilt 11, Sayı 3, Aralık 2010, Sayfa 1-21
- Çetişli, İ. (2006). Edebiyat Eğitiminde Edebi Metnin Yeri ve Anlamı. Milli Eğitim Dergisi, 34 (169).
- Demiral, H. (2019). Cumhuriyetin İlanından Günümüze Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitaplarının İncelenmesi: (1923-2018). YILDIZ Journal of Educational Research,3(2), 44-58
- Eskimen, A.D. (2019) Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü ve Öğretmenliği Programlarında Medyanın Yeri. Dil ve Edebiyat Araştırmaları. Güz, 2019; (20) 349-368.
- Hesse H. (2010). Kitaplar. Türk Edebiyatı, Sayı 435. Sayfa 11
- Kavcar, C. (2017). Edebiyat ve eğitim. Ankara: Anı.
- Maden, Sedat. (2021). Metin Türü ve Yazar Tercihleri Bağlamında Türkçe ile Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitapları Arasındaki İlişki. YYÜ Eğitim Fakültesi Dergisi. Cilt 18, Sayı 2, 734 – 764
- MEB. (2018). Ortaöğretim Türk Dili ve Edebiyatı Dersi Öğretim Programı (9, 10, 11, 12), Ankara
- Özbeyli, D. (2010). Dalgın Bakışlı Adam. Türk Edebiyatı, Sayı 437. Sayfa 14-17
- Özcan, Mustafa Sıddık (2018). Türk dili ve edebiyatı 9. sınıf ders kitabı. Ankara: Sonuç Yay
- Öztürk, Miyase (2019). Türk dili ve edebiyatı 10. sınıf ders kitabı. Ankara: Öğün Yayınları
- Taşkesenli̇oğlu, L. (2013) Ortaöğretim Öğrencilerinin Okuma Alışkanlıkları Üzerine Bir İnceleme. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi. Cilt 5, Sayı 9.
- Tokuş, Arda (2019). Türk dili ve edebiyatı 12. sınıf ders kitabı. Ankara: İlke Yayınları
- Yerlikaya, M.A. (2018) Türk dili ve edebiyatı 11. sınıf ders kitabı. Ankara: Ekoyay Y.
- Yetiş K. (2018), Edebiyat Tarihi Araştırmalarında Süreli Yayınların Yeri Aydın Türklük Bilgisi Dergisi Yıl 4, Sayı 7, Güz – 2018 (137-152).
- Yılmaz B. (2004), Öğrencilerin Okuma ve Kütüphane Kullanma Alışkanlıklarında Ebeveynlerin Duyarlılığı. Bilgi Dünyası. 5(2): 115-136.
- Yılmaz E. (2010) Halk Üniversitesi Olarak Halk Kütüphaneleri. Türk Edebiyatı, Sayı 438, Sayfa 44
- Yücel İ., Türkyılmaz M., Sağır S. (2019). Türk dili ve edebiyatı 11. sınıf ders kitabı. Ankara: MEB Yayınları
Bu çalışma Creative Commons Atıf (CC BY 4.0) ile lisanslanmıştır.
Share this content: